کتاب «نظریهپردازی قرآنبنیان: رهیافتهای توسعه روش نظریهپردازی قرآنبنیانِ سید محمدباقر صدر» پژوهشی تخصصی در حوزه تفسیر موضوعی قرآن است. این کتاب به بررسی و تحلیل روش نظریهپردازی سید محمدباقر صدر در تفسیر موضوعی قرآن میپردازد و تلاش دارد رهیافتهای توسعه این روش را به صورت علمی و نقادانه مطرح کند. کتاب به بحث درباره رابطۀ میان مبانی تفسیر موضوعی و استخراج نظریههای قرآنی میپردازد. این اثر در باب تفسیر موضوعی و مقولاتی مانند سنتهای تاریخی در قرآن، متمرکز است و سعی دارد چگونگی تبدیل دادههای قرآنی به نظریههای کلان را بررسی نماید.
مؤلف ابتدا مبادی و مبانی روش تفسیر موضوعی را تشریح و آن را در نسبت با سایر رهیافتهای تفسیر قرآن قرار میدهد. سپس رهیافتهای توسعه این روش را نقد و تحلیل مینماید و مراحل فرآیند نظریهپردازی صدر را در متن تفسیری او عرضه میکند. از ویژگیهای مورد توجه در این تحلیل، توجه به مدل مفهومی استخراجشده از سخنان صدر در باب نظریه سنتهای تاریخی و نحوه کاربرد آن در فهم قرآن است. این رویکرد، نویسنده را قادر ساخته تا ابعاد مختلف روش نظریهپردازی قرآنبنیان را از منظر علمی و نقادانه برای پژوهشگران و قرآنپژوهان توضیح دهد.
کتاب در مرز میان تفسیر موضوعی قرآن و روششناسی نظریهپردازی در علوم دینی حرکت میکند و تلاش دارد چارچوبی نظری برای فهم و توسعه روشهای استخراج نظریههای قرآنی ارائه نماید. چنین کتابی برای پژوهشگران حوزه تفسیر قرآن، فلسفه علم دینی و مطالعات اسلامی که به مباحث نظریهپردازی و روششناسی علاقهمند هستند، منبعی قابلتوجه تلقی میشود.
