کتاب «اسرار و حکم وضو» در حوزه فقه عرفانی و معنویت عملی با موضوعی دینی و آموزشی به بررسی یکی از مهمترین عبادات اسلامی یعنی وضو میپردازد. اثر با تأکید بر لایههای درونی و معنوی فریضه وضو تلاش میکند خواننده را فراتر از جنبه فقهی عمل به حکم شرعی ببرد و به پیوند میان طهارت ظاهری و معنویت درونی توجه دهد.
نویسنده ابتدا به تقسیمبندی وضو به دو بُعد ظاهر و باطن میپردازد، بهگونهای که ظاهر آب و شستن اعضا، طهارت جسمی و فقهی را نمایان میسازد و باطن عمل، یعنی ارتباط با حق و درک اسماء و صفات الهی، زمینه طهارت باطنی را فراهم میکند. از دیدگاه اهل معرفت، همانگونه که وضو در ظاهر سبب پاکی بدن میشود، باطن آن نیز عامل پالایش دل و نفس است و مؤمن را به تقرب به خدا نزدیک میسازد. دلیر به این نکته اشاره میکند که اعضای وضو، مانند دست، چشم، دهان، سر و پا، محل بروز بسیاری از گناهان هستند و تکرار وضو با نیت قربت الهی میتواند به اصلاح رفتار و خودسازی کمک کند؛ این تحلیل با رویکرد عرفانی و پیوند با احکام شرعی همراه است.
اثر حاضر را میتوان منبعی علمی-عرفانی و کاربردی دانست و برای خوانندگانی مناسب است که میخواهند ابعاد معنوی عبادات اسلامی را بهتر درک کنند. کتاب از منظر پژوهشی و آموزشی طراحی شده و میتواند برای دانشجویان رشتههای الهیات، عرفان و فقه، همچنین مبلغان دینی و علاقهمندان به خودسازی معنوی مفید باشد، زیرا علاوه بر توضیح حکم فقهی وضو، پیوند عمل با معنی و قصد درونی را نیز برجسته میکند. اهمیت اثر در توجه همزمان به بعد ظاهری اعمال دینی و ارتباط معنوی با خداوند است، موضوعی که میتواند فهم عمیقتر عبادات را در زندگی روزمره به دنبال داشته باشد.