کتاب «عهدنامه مالک اشتر» اثری است که به بازشناسی و ارائه متن عهدنامه امام علی(ع) خطاب به مالک اشتر نخعی میپردازد؛ سندی که یکی از مهمترین متون سیاسی و حکومتی در تاریخ اسلام به شمار میرود. این عهدنامه که در نهجالبلاغه بهعنوان نامه 53 شناخته میشود، توصیهها و رهنمودهایی کلیدی درباره مدیریت حکومت، عدالت اجتماعی، حقوق مردم و اخلاق حکمرانی را شامل میشود. متن اصلی اثر با سبک نگارش همهفهم برای خوانندگان معاصر ارائه شده و توجه زیادی به اهمیت تاریخی و سیاسی این سند دارد.
نویسنده به تحلیل ابعاد مختلف عهدنامه میپردازد؛ نخست با شرح متن و پسزمینه تاریخی نگارش آن در زمان امام علی(ع) پس از انتصاب مالک اشتر به فرمانداری مصر، سپس با بررسی موضوعات کلیدی که در متن آمده از جمله اصول عدالت، مسئولیت حکمران در قبال مردم، و ساختارهای حکومتی مطلوب. نویسنده کمک میکند تا نهتنها متن عهدنامه را بفهمد، بلکه بفهمد چگونه این رهنمودها در سطوح فلسفی، اجتماعی و سیاسی قابل تفسیر هستند. تحلیلها همچنین نشان میدهند که چگونه ارزشهای اخلاقی و حکومتی در این عهدنامه با مفاهیم مدرن حقوق و سیاست تطبیق دارند و چرا این سند در مطالعات علوم سیاسی و اجتماعی اهمیت دارد.
اثر حاضر مورد توجه خوانندگان و پژوهشگران در حوزه حکمرانی، اخلاق و تاریخ اسلام قرار گرفته است و برای دانشجویان علوم سیاسی، تاریخ و مطالعات دینی و همچنین هر خوانندهای که به منابع کلاسیک حکمرانی و عدالت اجتماعی علاقهمند است، بسیار مفید خواهد بود؛ زیرا فراتر از یک متن تاریخی، چارچوبی برای تفکر درباره ارزشهای مدیریتی و انسانی ارائه میدهد.
