کتاب «مستشرقان و قرآن» نقدی است مستدل بر دیدگاههایی که از سوی بعضی مستشرقان و اسلامشناسان غیرمسلمان درباره قرآن کریم مطرح شده است. هدف نویسنده روشن کردن تحریفها، تحریفنماییها و برداشتهای مغرضانه یا ناآگاهانه از قرآن است و در برابر آن به دفاع از اصالت، وحیانی بودن، تاریخ صدور و ثبات متون قرآنی پرداخته است.
این اثر در 6 فصل تنظیم شده است؛ فصل اول به معرفی فعالیتهای قرآنی و پژوهشی مستشرقان، از ترجمه و معجمنگاری تا نقد و تحدی قرآن، اختصاص دارد. فصل دوم مصدر و منشأ قرآن را بررسی میکند؛ یعنی نظرات مختلف درباره وحیانی بودن قرآن، داستان اقتباس از متون پیشین یا نبوغ بشری، و مقایسه این دیدگاهها با ادله وحیانی را ارزیابی میکند. فصل سوم به تاریخ جمعآوری قرآن» میپردازد: نقد شبهات درباره تحریف قرآن، بررسی تلاش مسلمانان برای حفظ و ضبط متن و دفاع از سلامت قرآن در طول تاریخ. فصل چهارم درباره ادبیات و ساختار قرآن است که به نقد ادعای مستشرقان درباره ضعف بلاغی یا تاریخنمایی در قصص قرآنی میپردازد و اعجاز زبانی و انسجام معنایی قرآن را بازمیتاباند. فصول بعدی کتاب نیز به موضوعاتی مانند اختلاف قرائتها، نگاه مفسران غربی و نقد رویکردهای تحلیلی-تاریخی نسبت به قرآن توجه دارد. به این ترتیب، کتاب حاضر، هم گستره مطالعات انتقادی درباره قرآن را در نظر گرفته و هم پاسخهای مستند به شبهات را عرضه کرده است.
کتاب «مستشرقان و قرآن» بهعنوان یکی از جدیترین آثار نقد مستشرقان قرآنی، برای کسانی که دنبال درک دقیق و مستند معارف قرآنیاند یا میخواهند به شبهات رایج درباره قرآن پاسخ علمی بدهند، مرجع مناسبی است. مزیت اصلی کتاب ترکیب مستندات تاریخی، دینی و زبانی با نقد دقیق و منصفانه است؛ نویسنده نه با تعصب، بلکه با تحلیل مستند به بیان ضعفها و خطاهای برخی از مستشرقان میپردازد. برای دانشجویان علوم قرآن، طلاب و پژوهشگران این حوزه، کتاب فرصتی است تا با ویژگیهای قرآن آشنایی بهتری پیدا کنند.
